Tijdens het WK voetbal draaide de reclamemachine van de gokbranche op volle toeren, en dat leidde tot een tik op de vingers. De Kansspelautoriteit heeft Betcity en TOTO Winkel deze week aangesproken op overtreding van het rolmodellenverbod. Beide aanbieders gebruikten herkenbare verwijzingen naar bekende profvoetballers in hun campagnes, iets wat sinds 2023 simpelweg niet mag.
Bij Betcity ging het om weddenschapopties die werden getoond naast shirts van het Nederlands elftal met de namen en rugnummers van bekende spelers, waaronder Kylian Mbappé en Michael Olise. TOTO Winkel ging nog een stap verder met een supermarktadvertentie waarop stond "Mbappé hattrick? Win 100 euro, speel hier", compleet met een blauw shirt met zijn rugnummer erop. Na het bericht van de toezichthouder verdwenen de advertenties direct, en TOTO Winkel trok ook nog geplande vervolgcampagnes met dezelfde opzet terug.
Wat Betcity en TOTO Winkel precies deden fout
Het rolmodellenverbod is duidelijk geformuleerd: aanbieders van kansspelen mogen geen (oud-)profsporters, artiesten of andere bekende Nederlanders inzetten om reclame te maken, ook niet indirect. En daar zit het probleem bij deze twee campagnes. Er stond nergens letterlijk "Mbappé wedt hier", maar de combinatie van naam, rugnummer en het shirt van het nationale elftal was voor de Ksa voldoende om een duidelijke associatie met de speler vast te stellen. Je hoeft dus geen foto van een speler te gebruiken om de grens te overtreden.
Dat is precies waarom deze twee zaken relevant zijn voor de hele sector. Marketingafdelingen zoeken continu naar manieren om binnen de regels toch de sfeer van een groot toernooi te grijpen, en de Ksa laat nu zien dat ze ook naar de subtielere invullingen kijkt. Wil je meer weten over hoe de toezichthouder rond het WK optrad? Lees ook ons artikel over de aangescherpte controle tijdens het toernooi.
Het rolmodellenverbod bestaat niet zomaar
De regel is er niet voor niets. Onderzoek van de Kansspelautoriteit liet eerder zien dat jongvolwassenen oververtegenwoordigd zijn onder de mensen die zich melden bij hulplijnen voor gokverslaving, en bekende sporters blijken een sterke aantrekkingskracht te hebben op juist die groep. Een tiener die Mbappé bewondert, kijkt anders naar een weddenschap met zijn naam erop dan naar een anonieme bonusactie. Dat is de kern van het verbod: voorkomen dat idolen worden ingezet om een risicovol product aantrekkelijker te maken voor mensen die er extra gevoelig voor zijn.
Het past in een breder patroon. Nederland verhoogde de kansspelbelasting dit jaar naar 37,8 procent en scherpte de vergunningseisen aan, onder meer met verplichte exitplannen voor aanbieders. Toch blijkt uit cijfers dat nog altijd niet alle geld dat Nederlanders aan online gokken uitgeven bij vergunde partijen terechtkomt, wat de druk op handhaving alleen maar groter maakt.
Hoe de Ksa dit soort overtredingen opspoort
Bij grote sportevenementen als het WK draait de Ksa het toezicht bewust op scherper. Reclame-uitingen van vergunninghouders worden actief gemonitord, van online bannering tot posters in de supermarkt, en meldingen van consumenten spelen daarbij ook een rol. Dat er nu twee zaken naar boven kwamen binnen dezelfde toernooiperiode is geen toeval, het is precies het moment waarop de verleiding voor marketeers het grootst is om de grens op te zoeken.
Voor de aanbieders zelf blijft het bij een waarschuwing zolang de advertenties na het signaal snel worden verwijderd, zoals hier gebeurde. Bij herhaling of het uitblijven van actie kan de Ksa verdergaande maatregelen nemen, tot en met boetes die kunnen oplopen tot serieuze bedragen. Eerder dit jaar kregen meerdere grote casino's al te maken met recordboetes voor andere overtredingen. Benieuwd hoe die zaken zijn afgelopen? Lees ook ons overzicht van de recordboetes die casino's dit jaar kregen.
Wat dit betekent voor de rest van de gokbranche
Voor spelers verandert er weinig, maar voor marketingteams bij vergunde aanbieders is de boodschap helder: elke associatie met een bekende sporter, hoe indirect ook, is risico. Een shirt met een rugnummer, een tekst die verwijst naar een prestatie op het veld, het telt allemaal mee. Nu de eerstvolgende grote toernooien er weer aankomen, ligt het voor de hand dat de Ksa dit type controle blijft herhalen. Aanbieders die de grens toch weer opzoeken, moeten rekening houden met een verscherpte blik, zeker nu er al twee precedenten liggen. Wie meer wil weten over hoe de toezichthouder illegale aanbieders aanpakt, vindt dat terug in ons artikel over de aanpak van illegaal gokken in 2026.